استفاده از اطلاعات سری مراکز در جهت منافع شخصی
سوال
برخی از مسؤولین به دلیل جایگاه شغلی از اطلاعات برخی از پروژه های مهم اقتصادی مطلع می شوند، آیا جایز است از این اطلاعات برای منافع شخصی – مانند خرید زمین در منطقه ای که پروژه ای در آن اجراء خواهد شد و قیمت آن چند برابر می شود – استفاده کنند؟
پاسخ
اگر پروژه های یاد شده از اسرار و اطلاعات سرّی آن وزارت، یا سازمان، یا مؤسسه، یا نهاد باشد هرگونه نفوذ و تصرف در آن برای منافع شخصی جائز نیست.
پاسخ تفصیلی (ویژه محققین)
اطلاعات و طرحها و پروژههایی که جزء اسناد سرّی هر سازمان و نهادی میباشد، از قبیل حریم خصوصی آن نهاد بوده بلکه از قبیل اموال دولتی محسوب می شود؛ چون اینگونه اطلاعات در عرف عقلاء خرید و فروش شده و در مقابل آن پول پرداخت می شود. و هرگونه نفوذ و تصرف شخصی در آن در حکم تجاوز به حریم ملک دیگران بوده و شرعاً حکم غصب و تعدّی به ملک و أموال دیگران را دارد. و مشمول اطلاقات تحریم غصب و تصرّف در املاک و اموال مؤمنین میباشد. و فرقی نیست که مالک مورد تجاوز از قبیل شخصیت حقیقی باشد یا شخصیت حقوقی، مانند سازمان، و مؤسسه و نهاد دولتی. و بر این اساس ضمان قیمة المثل استفاده از این اطلاعات نیز ثابت است. علاوه بر اینکه این گونه تصرفات شخصی با عنوان رانت اطلاعاتی خلاف قانون بوده و حرام است. البته حکم ضمان در صورتی است که اطلاعات مزبور در فضای مجازی مکتوب باشد و إلّا اگر به نحو گفتاری باشد فقط حرمت تکلیفی دارد و ضمان ندارد؛ چون در این صورت عنوان خرید و فروش صادق نیست، بلکه عرفاً مصداق رشوه دادن می باشد.
تاریخ: ۱۸ ربیع الاول، 1442ھ.ق
برابر با: ۳ آبان ماه ۱۴۰۰ ھ.ش