پرسشی پیرامون ازدواج با خواهر رضاعی

در مفروض سؤال، پسر برادر شوهر با دختر این خانم ـ که پسر عمو و دختر عمو هستند ـ نسبت به هم اجنبی و نامحرم می باشند. خواهر رضاعی آن دختر نیز با آن پسر ـ که نسبت به هم اجنبی هستند و می توانند ازدواج کنند ـ با شیر خوردن آن پسر از مادر دختر، برادر و خواهر رضاعی می شوند. بنابراین دختر آن خانم و خواهر رضاعی او با آن پسرِ برادر شوهر، هر سه با هم برادر و خواهر رضاعی می شوند، و به ضرورت دین و نصوص متواتر، ازدواج برادر و خواهر رضاعی حرام است؛ زیرا این زن از یک شوهر، دختر خود، و آن پسر، و آن خواهر رضاعی دخترش را شیر داده است.

اما اینکه به ضرورت دین این حرمت ثابت است به دلیل ذیل آیه ی: «حُرِّمَت علیکم اُمّهاتکم و بَناتُکم … و اُمّهاتکم اللّاتي أرضَعْنَکم و أخواتُکُم من الرضاعة» .(النساء: ۲۳) می باشد که ازدواج با خواهران رضاعی را حرام کرده است.

و اما روایات دلالت کننده بر این حکم در حدّ تظافر بلکه تواتر است و در اینجا فقط به ذکر یک روایت اکتفاء می کنیم:

صحیحة برید العجلي ـ في حدیث ـ قال: «سألت أبا جعفر(ع) عن قول رسول الله(ص): “يحرم من الرضاع ما يحرم من النسب” فسّر لي ذلك. فقال(ع) : كلّ امرأة أرضعت من لبن فحلِها ولدَ امرأةٍ اُخرى من جارية أو غلام، فذلك الذي قال رسول الله (ص)».‏ )الوسائل: ب۶ من أبواب ما یحرم بالرضاع، ح۱)

وجه دلالت اینکه: لفظ «فحل» به دلیل تبادر، ظهور در زوج دارد، همانگونه که صاحب حدائق گفته است. همچنین – همانگونه که در حدائق و ریاض و جواهر آمده است – همه ی فقهای شیعه و سنّی بر حرمت ازدواج برادر و خواهر رضاعی اجماع دارند. و در مفروض سؤال آن خواهر رضاعی توسط آن زن – از یک شوهر – شیر خورده است.

و ما این مسأله و ضابطه ی نشر حرمت به سبب رضاع را در کتاب «دلیل تحریر الوسیلة / کتاب النکاح: ج۲، ص۲۲۷ ـ ۳۶۸» بگونه ی جامع و تفصیلی مورد تحقیق قرار داده ایم.

تاریخ: ۱۱ ربیع الثاني ۱۴۴۶ ھ.ق

برابر با: ۲۳ مهر ۱۴۰۳ ھ.ش

حوزه علمیۀ قم:

علی اکبر سیفی مازندرانی